امیررضا امیرمیجانی

در سال های اخیر، گسترش فناوری های توالی یابی نسل جدید (NGS) باعث تحول اساسی در مطالعات ژنومی شده است. یکی از رویکردهای نوین در این حوزه، تحلیل پان ژنوم است که به ویژه در مطالعات مقایسه ای گونه های قارچی، ابزار قدرتمندی محسوب می شود. تحلیل پان ژنوم به عنوان ابزاری مهم در درک تنوع ژنتیکی، بیماری زایی و سازگاری محیطی قارچ ها شناخته شده است. این رویکرد با ادغام ژنوم های متعدد از جدایه های مختلف، به پژوهشگران امکان می دهد تا طیف کاملی از تنوع ژنتیکی درون یک گونه را شناسایی کنند. با تمایز میان ژن های مرکزی و ژن های جانبی، مطالعات پان ژنوم سازوکارهای تکاملی مؤثر بر سازگاری و بیماری زایی قارچ ها را مشخص مینماید. ابزارهای نوین بیوانفورماتیکی، امکان کاوش در این پان ژنوم ها را فراهم کرده و شناسایی ویژگی های ژنتیکی منحصربه فرد مرتبط با بیماری زایی و مقاومت محیطی را تسهیل می کنند. برای نمونه، توسعه پایگاه داده ای مانند Fusarium oxysporum Pangenome Database (FoPGDB) نشان دهنده این است که چگونه منابع پان ژنومی می توانند بستری جامع برای تحلیل تنوع ژنتیکی و عوامل احتمالی بیماری زایی فراهم کنند. با ادامه پیشرفت در پژوهش های پان ژنومی، انتظار می رود این حوزه نقشی مهم در گسترش دانش زیست شناسی قارچ ها، اطلاع رسانی در مدیریت بیماری ها و توسعه رویکردهای کنترلی نوین ایفا کند.